Thu hẹp diện cán bộ phải kê khai tài sản hàng năm

nhất trí với quy định mọi cán bộ, công chức đều phải có bổn phận kê khai tài sản, thu nhập lần đầu, phần đông ý kiến UBTP cho rằng, so với nhóm đối tượng giữ chức vụ từ Giám đốc sở trở lên hoặc những cán bộ, công chức, nhân viên khác làm việc ở một số vị trí công tác trong các lĩnh vực có nguy cơ tham nhũng cao cần phải kiểm soát chặt chẽ thì trước mắt, để thích hợp với thực tiễn và khả thi, nhóm đối tượng cán bộ, công chức còn lại chỉ cần kiểm soát tài sản, thu nhập ở chừng độ đơn giản hơn.

Mục đích cốt tử của việc này là nhằm tạo cơ sở dữ liệu để so sánh, đối chiếu khi tài sản, thu nhập của họ có biến động từ 300 triệu đồng trở lên trong 1 năm hoặc khi có tố giác, có dấu hiệu về việc kê khai không chân thực.

So với luật hiện hành, phương thức kê khai đã có sự đổi thay theo hướng thu hẹp đối tượng có bổn phận kê khai hàng năm, chỉ bao gồm những người giữ các chức vụ cao hoặc làm việc ở những vị trí có nguy cơ tham nhũng cao, qua đó nhằm đảm bảo tập trung nguồn lực cho việc kiểm soát tài sản, thu nhập, tăng cường ý thức tuân của người kê khai, bảo đảm tính khả thi và góp phần khắc phục được tính hình thức của việc kiểm soát tài sản, thu nhập như thời gian qua.

Cũng có quan điểm yêu cầu thu hẹp đối tượng có nghĩa vụ kê khai tài sản, thu nhập, tụ họp vào những vị trí có nguy cơ tham nhũng cao. Việc mở rộng sẽ được thực hành khi đã làm tốt công tác kiểm soát tài sản, thu nhập của nhóm đối tượng này và có đủ nguồn lực cho việc kiểm soát.

quan điểm này cho rằng, theo quy định của Luật phòng tham nhũng (PCTN) hiện hành thì đối tượng phải kê khai là cán bộ giữ chức vụ từ Phó phòng UBND cấp huyện và tương đương trở lên và được thực hiện hàng năm. Tuy nhiên, thực tiễn cho thấy, việc kê khai tài sản, thu nhập còn hình thức, hiệu quả thấp mà duyên do là do việc kê khai đốn dựa vào ý thức tự giác của người kê khai, số người có bổn phận kê khai tài sản, thu nhập quá lớn (làng nhàng khoảng hơn 1 triệu bản kê khai mỗi năm), vượt quá khả năng của các cơ quan có trách nhiệm kiểm soát tài sản, thu nhập. Nếu mở mang đối tượng có nghĩa vụ kê khai như dự thảo Luật (cho dù là kê khai lần đầu) mà không theo dõi biến động, không xác minh tài sản, thi bang lai a1 thu nhập của họ thì lại không khắc phục được tính hình thức như thời kì qua.

Bên cạnh đó, việc mở mang đối tượng kê khai nhưng lại đồng thời thu hẹp mai dong cơ quan kiểm soát tài sản, thu nhập cũng sẽ tạo áp lực rất lớn đối với cơ quan này và có thể dẫn đến tiếp kiến thiếu hiệu quả trong kiểm soát tài sản, thu nhập.

Có quan điểm cho rằng, muốn PCTN bản tính, hiệu quả thì cần có cơ chế kiểm soát thu nhập và thực hành thanh toán qua tài khoản đối với mọi thành viên trong xã hội.

Áp thuế hay phạt tiền đều ở mức 45% tài sản mờ ám

vắng rà soát cũng dành dung lượng lớn cho vấn đề xử lý tài sản không giải trình được cỗi nguồn của cán bộ.

Theo chọn lọc của Chính phủ, hướng xử lý sẽ là cơ quan, đơn vị kiểm soát tài sản, thu nhập yêu cầu cơ quan thuế thực hiện việc thu thuế thu nhập cá nhân. Mức thuế suất cụ thể là 45% của phần thu nhập tăng thêm mà không giải trình được một cách hợp lý về cỗi nguồn.

Hướng xử lý thứ hai được nêu ra là cơ quan, đơn vị kiểm soát tài sản, thu nhập đề nghị cơ quan có thẩm quyền ra quyết định xử phạt vi phạm hành chính với mức phạt tiền bằng 45% giá trị của phần tài sản, thu nhập chênh lệch hoặc tăng thêm không giải trình được một cách hợp lý về cỗi nguồn.

Đối với cả 2 phương án, dự thảo Luật đều quy định người bị thu thuế hoặc bị xử phạt hành chính có quyền khiếu nại hoặc khởi kiện tại Tòa án hành chính về kết luận xác minh tài sản, thu nhập. Việc thu thuế hay xử phạt hành chính đều không loại trừ nghĩa vụ hình sự nếu các cơ quan có thẩm quyền chứng minh tài sản đó do phạm tội mà có.

Nêu quan điểm của UBTP, bà Nga cho biết hiện cơ quan thẩm tra cũng có hai loại ý kiến đẵn. Nhóm quan điểm đồng tình với phương án 1 của dự thảo Luật cho rằng, đối với tài sản, thu nhập mà người có nghĩa vụ kê khai không giải trình được một cách hợp lý về cội nguồn, nhưng Nhà nước cũng chưa chứng minh được tài sản này có nguồn cội bất hợp pháp thì trước mắt, có thể coi đây là các khoản thu nhập phát sinh mà người kê khai chưa nộp thuế và buộc họ phải nộp thuế là phù hợp trong điều kiện hiện thời. Mức thuế suất 45% cũng nhận được tán đồng cao.

Nhóm quan điểm thứ hai tán đồng với phương án 2 của dự thảo luật vì cho rằng, mối quan hệ giữa quốc gia với cán bộ, công chức, viên chức trong kiểm soát, kê khai tài sản, thu nhập là mối quan hệ hành chính. Cán bộ, công chức, nhân viên có trách nhiệm phải nghiêm túc chấp hành Luật PCTN, trong đó có nghĩa vụ trung thực, sáng tỏ trong kê khai tài sản, thu nhập.

do vậy, đối với tài sản, thu nhập thực tiễn lớn hơn tài sản, thu nhập đã kê khai hoặc tài sản, thu nhập tăng thêm mà người có nghĩa vụ kê khai không giải trình được hợp lý về nguồn gốc thì Nhà nước sẽ xử phạt hành chính đối với hành vi kê khai tài sản, thu nhập không trung thực, không minh bạch.

Tuy nhiên, do bây giờ Luật Xử lý vi phạm hành chính chưa quy định về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực PCTN, chưa quy định về thẩm quyền xử phạt và mức phạt, bởi vậy nếu ứng dụng theo phương án này thì cần sửa đổi Luật Xử lý vi phạm hành chính để bổ sung xử phạt hành chính trong lĩnh vực PCTN, đồng thời sửa đổi về thẩm quyền, mức phạt. Về mức phạt, UBTP yêu cầu cân nhắc cho hiệp.

ngoại giả, UBTP đề nghị quy định cụ thể tiêu chí làm căn cứ để xác định trường hợp nào được coi là tài sản, thu nhập “không giải trình được một cách hợp lý về nguồn cội” để tránh tùy tiện, thiếu hợp nhất trong vận dụng pháp luật.

P.Thảo