Một tiền lệ tốt về sau để cơ quan Nhà nước lắng tai quần chúng. #

Sáng 9/6, bàn bạc với PV, chuyên gia kinh tế Phạm Chi Lan tỏ bày, bà hết sức mừng khi nhận được thông báo Chính phủ hợp nhất với Ủy ban Thường vụ Quốc hội sẽ trình Quốc hội coi xét, cho lùi việc chuẩn y Dự án Luật Đơn vị hành chính-kinh tế đặc biệt (Luật Đặc khu).

Bà nói, đây là một trong những quyết định sáng láng nhất mà Chính phủ và Ủy ban Thường vụ Quốc hội đưa ra từ trước đến nay, nhất là vào thời khắc hiện tại, khi đang có nhiều quan điểm khác nhau. Quyết này biểu thị sự lắng tai của Đảng, quốc gia, Chính phủ với quan điểm của các chuyên gia, trí thức, nhân dân lo âu về những điều chưa ổn trong Dự án Luật.

Đây là một tiền lệ tốt để sau này khi có vấn đề gì nếu người dân nêu quan điểm thì các cơ quan Chính phủ, Quốc hội sẽ biết cách lắng nghe, dừng lại đúng lúc các "quyết định chưa chín".

Điều quan yếu hơn cả, theo bà Lan việc lùi này sẽ giúp Chính phủ, Quốc hội có thời gian coi xét thêm về các chi tiết được quy định trong Dự Luật còn nhiều ý kiến khác nhau nhằm chỉnh sửa, hoàn thiện cho hiệp.

"Tôi mong rằng, kỳ họp tới sẽ có một Dự Luật tốt hơn rất nhiều, bảo đảm đề nghị các mặt nhằm phát triển đột phá gắn với bảo vệ sơn hà, thực hiện nguyện vọng của nhân dân, đề xuất của chuyên gia được duyệt.

Ngoài ra, qua đây nhiều người mong rằng, sẽ tạo dịp tốt để Nhà nước, các chuyên gia, người dân có thể cùng ngồi lại với nhau để bàn bạc sâu, thấu triệt hơn về quơ những điều cần thiết nhằm phát triển giang sơn", bà Lan nói.

trọng điểm Vân Đồn, một trong ba đặc khu tương lai. Ảnh: Thời báo Tài chính.

Vị chuyên gia kinh tế cho biết, bà đã nhiều lần lên tiếng và thời kì tới đang cùng đồng sự nối hoàn thiện một bản nghiên cứu chỉ rõ các điểm chưa ổn trong Dự Luật, kèm phụ lục và đưa ra các đề xuất khắc phục cụ thể, thích hợp chủ trương lớn mà Đảng, Nhà nước đưa ra.

"Điều mà tôi trăn trở nhất trong Dự Luật này là mở ra rất nhiều thậm chí không ít thứ không thích đáng như ưu đãi về thuế, đất đai... nhưng lại chưa đưa các cái thi bằng lái xe máythi bằng tài xế a1thi bằng lái a1thi bằng A1 khóa cần thiết, quan trọng như các Luật khác mà chúng ta xây dựng trước đây.

Do đó, trong bản nghiên cứu, yêu cầu tới đây, chúng tôi sẽ đề xuất các cách khắc phục cụ thể gửi cơ quan chức năng nhằm đảm bảo sự hợp, đáp ứng đề nghị nhiều mặt và chặt chẽ cần thiết của Dự Luật", bà Lan nêu.

Xây dựng đặc khu theo mô hình cũ không ăn nhập

Bà Phạm Chi Lan chỉ rõ, hiện giờ đặc khu ở các nước đã phát triển lên thế hệ cao nên nếu Việt Nam đã chậm, đi sau hẳn cơ mà xây dựng theo kiểu cũ như ý thức Dự Luật thì sẽ không còn thích hợp và phát huy tác dụng cần thiết.

"Trong thời đại cuộc cách mệnh công nghệ 4.0 và Việt Nam đã dự nhiều FTA (Hiệp định thương mại tự do), mở cửa sâu rộng nên mô hình đặc khu theo kiểu cũ đã không còn phù hợp nữa.

Thêm vào đó, trong Dự Luật đưa ra rất nhiều ưu đãi cho các nhà đầu tư tại đặc khu, điều này không đúng với các cam kết trong việc tạo dựng môi trường đầu tư bình đẳng cho các nhà đầu tư khác nhau ở Việt Nam.

Đặc biệt gây chèn lấn đối với người dân, doanh nghiệp Việt Nam khi có lĩnh vực người Việt không được làm nhưng nay lại cho người nước ngoài làm với nhiều ưu đãi.

Do đó, qua việc dừng ưng chuẩn Dự Luật, chúng ta cần xem xét thật kỹ các vấn đề này để có đổi thay phù hợp", bà Lan nói.

Chuyên gia kinh tế Phạm Chi Lan cho rằng, những yếu tố thành công của đặc khu kinh tế như các chuyên gia quốc tế nêu ra rất cần tham khảo sau khi tạm dừng phê duyệt Dự Luật.

Cụ thể, về vị trí của đặc khu kinh tế, tính kết nối và gắn kết với các cụm công nghiệp trong nước, sự trội về môi trường và từng lớp, ưu đãi thông minh, chú trọng tới đầu tư chiến lược, hệ thống quản trị, theo dõi và đánh giá tốt.

Bà Lan dẫn ví dụ, về vị trí của đặc khu kinh tế có nhất mực phải ấn định ngay trong luật ba địa điểm như dự thảo không, hay nên để ngỏ các địa danh để sau khi có khung luật pháp sẽ xác định rõ các mục tiêu cụ thể, phù hợp với lợi thế của từng nơi trước khi quyết định.

Nữ chuyên gia nhấn mạnh, một số quan điểm nêu nên thành lập thí nghiệm một đặc khu rồi sau đó rút kinh nghiệm, nhưng cá nhân chủ nghĩa bà thấy, nếu muốn sớm thử nghiệm về thể chế, tập hợp phát triển công nghệ có thể thành lập 2 đặc khu cùng lúc và không cần mở ra mới hoàn toàn.

"Nếu xét trên nền tảng công nghệ, chúng ta đã có hai khu công nghệ cao ở Hòa Lạc (TP.Hà Nội) và Quang Trung (TP.HCM).

Đây là 2 khu được đặt ở hai thành phố đầu tàu, vốn có một số điều kiện gần với các yếu tố thành công, có thể sẵn sàng làm thể nghiệm ngay và cần thiết, tăng cường các thể chế tốt hoặc mở mang diện tích thành đặc khu.

Việc thí điểm như vậy sẽ đem lại kết quả sớm hơn, đỡ tốn kém thời kì và nguồn lực hơn các nơi khác. Nếu thành công, với 2 tỉnh thành đầu tàu, tác động lan tỏa ra các vùng xung quanh và cả nước sẽ rất tốt", bà Lan nêu quan điểm.

Trước đó, Văn phòng Quốc hội cho biết, thực hiện Chương trình xây dựng luật, pháp lệnh của Quốc hội năm 2018, tại kỳ họp thứ 5, Quốc hội khóa XIV, Quốc hội đã trao đổi, cho quan điểm về Dự án Luật Đơn vị hành chính kinh tế đặc biệt Vân Đồn, Bắc Vân Phong và Phú Quốc.

Sau khi thu nạp ý kiến của các đại biểu Quốc hội, các từng lớp quần chúng. # và cử tri, Ủy ban Thường vụ Quốc hội đã cẩn trọng, cân nhắc nhiều mặt và thống nhất với Chính phủ chỉnh lý Dự án Luật theo hướng không quy định trường hợp đặc biệt thời hạn dùng đất để sản xuất, kinh dinh tại đặc khu có thể được kéo dài không quá 99 năm.

Đồng thời, để đấu hoàn thiện Dự án Luật, Ủy ban Thường vụ Quốc hội sẽ trình Quốc hội cho phép xem xét, phê chuẩn Dự án Luật này tại kỳ họp thứ 6, Quốc hội khóa XIV theo quy trình coi xét, phê duyệt Dự án Luật tại ba kỳ họp.